Waarvan Akte

Werk
28 juli 2021

Landje bleek niet van pa

Zo lang ze zich kan heugen heeft haar vader een lapje grond aan het water met daarop een simpel tuinhuisje en een schuurtje. Ze leert er vissen en zwemmen en brengt er vele mooie uren met haar vader, een vroege weduwnaar, door. Nu hij is overleden heeft zij het, als enige erfgename, geërfd. Maar als ik de eigendomsakte van de grond opvraag bij het Kadaster blijkt dat slechts een deel van de grond zijn eigendom was. Het andere, meer naar achter gelegen stuk, is nooit van hem geweest. Toch heeft haar vader het al die jaren in gebruik gehad en er zelfs een kippenhok op gebouwd.

Kennelijk heeft pa zich de grond toegeëigend of het in bruikleen gekregen van de eigenaar. Hoe dan ook: ze wil het graag behouden en desnoods kopen van de eigenaar. Maar wie is de eigenaar? Daar kom ik ook na lang speurwerk niet uit. Ik vind wel de akte uit 1958 waarmee haar vader eigenaar is geworden van zijn stukje grond, maar de eigendomsakte van het andere deel dateert uit 1880.

In principe zijn de erfgenamen van de erfgenamen van de erfgenamen van de laatst bekende eigenaar nu de eigenaren. Zij zullen dus akkoord moeten gaan met de verkoop. Maar de laatst bekende eigenaar liet negen kinderen na die ook allemaal kinderrijke gezinnen stichtten. Ik ontdek bovendien dat veel van die nazaten – volgens mijn voorlopige schatting minstens tweehonderd – zijn geëmigreerd.

Het is, vertel ik de teleurgestelde dochter, eigenlijk onbegonnen werk om al die erfgenamen op te sporen en om toestemming te vragen. En áls het al zou lukken, gaat het enorm in de papieren lopen.

Ze is teleurgesteld, maar vrolijkt weer op als ik haar een andere optie voorhoudt: eigendomsverwerving door verjaring. Het verjaringsrecht zegt dat, als je jarenlang een stuk grond in gebruik hebt en de eigenaar heeft dat goed gevonden, die grond na tien jaar jouw eigendom kan worden. Maar ook als de eigenaar van niets wist – en als je je die grond dus eigenlijk stiekem hebt toegeëigend – kun je eigenaar worden, zij het pas na twintig jaar.

In beide gevallen geldt dat je naar de rechter moet. Die zal naar concrete bewijzen vragen: kunt u aantonen dat uw vader de grond minimaal twintig jaar in gebruik had?

Dat wordt nog een hele opgave, want veel bewijs is er niet: een paar foto’s uit het familiealbum met daarop dat kippenhok, een brief van haar vader waarin iets staat over het aanpalende landje en de mondelinge getuigenis van de dochter.

Het bewijs is mager, maar gelukkig voor de dochter blijkt de rechter begripvol en wijst hij haar het eigendomsrecht van dat geliefde stukje land toe.

Naar homepage